banner232
banner203
banner221
banner165
banner15

Bugün basın tarihi için çok önemli bir gün
banner234

Türkiye basın tarihi için bugün çok önemli bir gün. Günüm önemini ile ilgili bu kentte hiçbir gazetede haber bulamazsınız. Çünkü onarlın büyük çoğunlu belediyelerden gelen haberleri veya ajanslardan gelen haberleri yazmakla meşguller. Veya bir yerden biri birini vursa da, trafik kazası olsa da haber yapsak diye beklemekte. Tüm gazeteler adına özür diler bu haberi yazmak bize düştüğü için gurur duyarız.

 

Osmanlıda ilk gazete 1795 yılında Bulletin de Nouvelles adıyla Fransızlar tarafından yayımlanmış, ilk Türkçe gazete ise (Vakayi-i Mısriye, Türkçe-Arapça) 1828 yılında Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa tarafından çıkarttırılmıştı. 

 

İstanbul’da yayınlanan ilk Türkçe gazete ise II.Mahmut döneminde Takvim-i Vekayi adıyla resmi nitelikli olarak yayına girmişti.Bir diğer gazete ise 1840’ta İngiliz asıllı William N.Churchill tarafından Ceride-i Havadis adıyla çıkarılmıştı. Biri resmi diğeri ise yarı resmi olarak yayınlanan bu gazetelerden hiçbiri ciddi bir talep görmemiş ve halkın ilgisini çekmemişti.

 

Osmanlının ilk özel gazetesi olan Tercümanı Ahval gazetesi böyle bir ortamda yayınlanmaya başladı.

 

Yıl 1860, günlerden 21 Ekim. O güne kadar hiç olmayan bir şey oldu. İstanbul’da Tercüman-ı Ahvâl adlı ilk özel siyasi gazete yayın hayatına başladı. Bugün yerel gazetelerle birlikte sayısı binleri bulan gazetelerin temeli işte o gün atıldı.

 

O gün için çok radikal olan işi Türk edebiyatının önemli isimlerinde Agah Efendi ve Şinasi Bey başlattı. Önceleri pazar günleri çıkan gazete 22 Nisan 1861'deki 25. sayısıyla birlikte haftada üç gün yayımlanmaya başladı. Gazete, zamanla Ceride-i Havadis gazetesiyle rekabet edebilmek için yayınını beş güne çıkardı. Bahçekapı'da bir matbaada basılan gazete, matbaanın altındaki bir tütüncü dükkânından satılıyordu.

 

Ahmed Vefik Paşa, Ziya Paşa ve Refik Bey'in sık sık bu gazetede yazıları yer aldı. Bu yazılarda Osmanlı toplumunun geri kalma nedenleri ve ülkede olup bitenler tartışılıyordu. Ancak 24. sayısından sonra Şinasi Tercüman-ı Ahvâl ayrıldı.

 

Ayrıca edebi eserlerin de yayımlandığı gazetede, batılı anlamda ilk Türkçe oyun olan Şinasi'nin Şair Evlenmesi de (1860) dizi olarak yayınlamıştı.

 

Gazete, Ziya Paşa'nın kaleme aldığı sanılan ve eğitim sistemine sert eleştirilerde bulunan bir yazı yüzünden Mayıs 1861'de iki hafta süreyle kapatıldı. Bu olay Türk basınında yayın durdurmanın ilk örneği oldu. 792 sayı yayımlanan Tercüman-ı Ahval'in 11 Mart 1866'da yayınına son verildi.

 

Bugün bir şekliyle gazete sahibi ve gazeteci olan hatta ve hatta gazete okuyan herkes Agah Efendi’ye, Şinasi Bey’e ve Tercüman-ı Ahvâl’e çok şey borçlu.

 

 

 

 

banner71
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner121

banner235

banner182

banner202

banner144

banner237